Sekrety Bazyliki św. Marka

sekrety Bazyliki św. Marka



Niełatwo jest dostać się do środka Bazyliki św. Marka. Przez większą część roku trzeba wcześniej odstać w długiej kolejce. Zwiedzanie w tłumie turystów do specjalnie przyjemnych nie należy. Najlepszy moment na zobaczenie kościoła to grudzień i styczeń, okres po sezonie, ale przed karnawałem. Niestety nawet w tych wydawałoby się dogodnych okolicznościach, okazałe wnętrza onieśmielają i nie wiadomo gdzie zawiesić oko. Z tego artykułu dowiecie się, na co zwrócić uwagę oglądając San Marco.

Bazylika stoi na Placu św. Marka. Od czasów założenia, tj. od ok. 830 roku przynależy do Pałacu Dożów.

sekrety Bazyliki św. Marka

sekrety Bazyliki św. Marka

sekrety Bazyliki św. Marka

sekrety Bazyliki św. Marka

sekrety Bazyliki św. Marka

Budowla wcale nie odzwierciedla pragnienia władzy i blichtru Kościoła. Jest symbolem bogactwa kulturowego Wenecji.

Bazylika w obecnej formie to wynik trzeciej z kolei przebudowy świątyni. Powstała około 1060 roku. Wzorowana była na Kościele Świętych Apostołów w Konstantynopolu.

Bizantyńska mozaika z X wieku, przedstawiająca Kościół Świętych Apostołów w Konstantynopolu [Public domain], via Wikimedia Commons

Na pierwszy rzut oka konstrukcja nie ma praktycznie nic wspólnego ze stylami architektonicznymi dominującymi w ówczesnej Europie, a więc ze stylem romańskim i z gotykiem. Łączy w sobie tradycje zachodnioeuropejskie i bizantyńskie, co czyni ją jedyną w swoim rodzaju.

Wnętrze wyraźnie nawiązuje do stylistyki i tradycji bizantyńskich, które w Wenecji zyskały nowe oblicze.

Na początku mury kościoła nie były niczym przykryte. Dopiero z czasem znalazły się na nich złote mozaiki.

Elementy architektoniczne zdobiące kościół pochodzą ze wszystkich terytoriów, jakie podbiła Najjaśniejsza Republika Wenecka. Właśnie dlatego marmury, kolumny, kapitele i reliefy bardzo różnią się między sobą.

sekrety Bazyliki św. Marka

Prosty układ przestrzenny na planie krzyża greckiego gmatwają ogrom elementów architektonicznych i mozaiki.

Prawdziwym arcydziełem jest marmurowa posadzka.

Goethe porównał Bazylikę św. Marka do kraba. To dziwne skojarzenie staje się ewidentne, kiedy patrzymy na kościół widziany z lotu ptaka.

Kościół został siedzibą biskupią dopiero w 1807 roku.

Galerię nad portalem głównym fasady ozdabia brązowa kwadryga z IV w. n.e. Wenecjanie przywieźli ją na lagunę z Konstantynopola, podczas czwartej wyprawy krzyżowej w 1204 roku. Rzeźba symbolizowała ostateczne zwycięstwo odniesione nad niedawnym zwierzchnikiem. Właśnie tam podczas oficjalnych uroczystości pojawiał się doża. Oryginalna kwadryga przechowywana jest w Muzeum San Marco.

Mozaiki na fasadzie wykonano w większości między XVII a XIX wiekiem. Nad północnym portalem, tj. tym od strony placu, na którym stoją dwa posągi lwów, zachowała się mozaika z XIII wieku, przedstawiająca sprowadzenie szczątków św. Marka do Wenecji. Widać na niej oblicze kościoła przed przebudową dokonaną w XIV i XV wieku.

sekrety Bazyliki św. Marka

sekrety Bazyliki św. Marka

sekrety Bazyliki św. Marka

W Bazylice św. Marka znajduje się jedno z nielicznych przedstawień latarni morskiej z Aleksandrii. Szerzej na ten temat pisałam TUTAJ.

latarnia morska w Aleksandrii i sprowadzenie relikwi św. Marka do Wenecji

Mozaiki w atrium bazyliki, a więc w miejscu, gdzie jeszcze nieochrzczeni obywatele mogli uczestniczyć w odprawianych obrządkach, należą do najważniejszych dzieł tego typu, jakie znajdują się w Europie Zachodniej. Z początku wykonywali je mistrzowie bizantyńscy. Szybko wykształciła się szkoła wenecka. Z czasem mistrzowie weneccy zaczęli układać mozaiki w innych częściach Włoch, np. w  Kaplicy Palatyńskiej  w Palermo.

Najwcześniejsze mozaiki, jakie znajdują się obecnie w bazylice, zdobią kopułę zachodnią. Wykonano je w XII wieku. Zabiegi konserwatorskie przeprowadzane na przestrzeni wieków, sprawiły że mają one raczej współczesne oblicze.

Na sklepieniu obok kopuły środkowej można podziwiać mozaiki, które charakteryzują filigranowe postacie naszkicowane jakby ołówkiem.

Wzorem kościołów bizantyńskich, ołtarz od miejsca dla wiernych oddziela ikonostas. W San Marco jest to otwarta ściana wykonana z marmurowych kolumn, na której architrawie umieszczono krzyż i figury Matki Boskiej oraz Apostołów.

sekrety Bazyliki św. Marka

sekrety Bazyliki św. Marka

sekrety Bazyliki św. Marka

Ołtarz główny to tzw. Pala d’Oro, czyli Złota Tablica. Składają się na nią bizantyńskie wytwory z emalii i drogocenne kamienie.

W pobliżu ołtarza znajdują się wykonane z brązu drzwi prowadzące do zakrystii. Inspirowane były florenckimi wrotami baptysterium.

W północnej nawie poprzecznej umieszczono drogocenną ikonę Madonny Nicopeia z XI wieku. Obraz wenecjanie złupili podczas IV wyprawy krzyżowej z 1204 roku. W trakcie toczonych bitew niesiono go przed cesarzem Bizancjum.

Madonna Nicopeia San Marco by Asia [CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0)], from Wikimedia Commons

Granitowy blok umieszczony na ołtarzu w Baptysterium był ponoć skałą, na której Chrystus nauczał w Tyrze.

Boczna fasada południowa jest znacznie bardziej okazała od północnej. Przybywający do Wenecji i wysiadający na Piazzetcie jako pierwszą widzieli właśnie fasadę południową. Z tego powodu przeciwległa została zaniedbana.

Od strony fasady południowej stoją dwie kosztowne kolumny syryjskie i wmurowana w narożniku skarbca porfirowa rzeźba, tzw. grupa tetrarchów.

sekrety Bazyliki św. Marka

sekrety Bazyliki św. Marka

weneccy tetrarchowie

sekrety Bazyliki św. Marka

Trzy weneckie kościoły nawiązują do Bazyliki św. Marka. Santa Maria Formosa, znajdująca się na terenie jednego z najwcześniej zasiedlonych miejsc na lagunie, naśladuje środkową część bazyliki wraz z kopułami. Renesansowy kościół San Salvatore powtarza schemat krzyżowo-kopułowy. Santi Maria e Donato stoi na wyspie Murano. Różnorodność form architektonicznych jest ewidentnym odwołaniem do stylu wenecko-bizantyńskiego, jaki cechuje San Marco.

Claudio Monteverdi, jeden z największych kompozytorów wszechczasów i dyrygent Cappelli di San Marco, tworzył muzykę kościelną, uwzględniając jedyną w swoim rodzaju akustykę bazyliki. Z całą pewnością warto wysłuchać w San Marco koncertu dzieł Monteverdiego.


📌 Przy zwiedzaniu miasta może Ci być pomocna Riwiera Wenecka – Wenecja – City Day Pass. Obejmuje ona bilety z pominięciem kolejki do wspaniałego Pałacu Dożów, miejsce parkingowe w Wenecji, możliwość zobaczenia większej liczby atrakcji, dzięki rejsowi Hop On Hop Off z przystankami przy najważniejszych punktach i 20% zniżki na wszystko, co chcesz zobaczyć w mieście. Swoją podróż rozplanujesz samodzielnie, ponieważ karta zawiera bilety otwarte.


A presto!

 

 

P.S. Jeśli spodobał Ci się ten wpis albo masz jakieś pytanie, zostaw pod tekstem komentarz. Pamiętaj też, że czekam na Ciebie na Facebooku oraz na Instagramie. Jestem tam codziennie i zamieszczam jeszcze więcej włoskich ciekawostek oraz zdjęć.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

© 2012-2019 podsloncemitalii.pl | Wszystkie prawa zastrzeżone | Kopiowanie i rozpowszechnianie bez zgody podsloncemitalii.pl zabronione