Luni: rzymska kolonia wybudowana z marmuru karraryjskiego

LUNI: TAM, GDZIE LIGURIA SPOTYKA TOSKANIĘ

Na granicy Ligurii i Toskanii między Morzem Liguryjskim a Alpami Apuańskimi znajduje się Carrara znana z kamieniołomów marmuru. W niedalekiej okolicy leży Park Archeologiczny Luni, czyli ruiny dawnego rzymskiego miasta portowego. Kiedy Gallowie postanowili zdobyć Rzym, dotarli właśnie pod mury Luni, a kiedy ujrzeli kamienne fortyfikacje, to wzięli osadę za stolicę Imperium. Mój osobisty stosunek do tego miejsca jest wyjątkowy. Można by właściwie powiedzieć, że w Luni jeszcze w latach 80. zaczęłam włosko-archeologiczną przygodę.

BOGINI LUNA, ETRUSKOWIE, RZYMIANIE I MARMUR Z CARRARY

Nazwa pochodzi od bóstwa Italików – Luny, a pewnie także od charakterystycznego, przypominającego półksiężyc kształtu zatoki portowej. Luni, kwitnące centrum etruskie kontrolowane przez lud Ligurów było chętnie uczęszczane przez greckich żeglarzy. W roku 177 p.n.e. miasto podbili Rzymianie. Wówczas port przekształcił się z handlowego w wojskowy. Przyczyną były wojny toczone przeciw Ligurom. W roku 89 p.n.e. mieszkańcy otrzymali rzymskie obywatelstwo, a po bitwie pod Akcjum Oktawian August ufundował klasyczną kolonię, gdzie osadził weteranów wojennych. Właśnie wtedy Luni osiągnęło swój największy splendor wyrażony poprzez architektoniczny rozmach. Dogodne położenie wzdłuż jednej z ważniejszych rzymskich dróg via Emilia Scauri i w pobliżu portu, pozwoliło na powrót do handlu marmurem. W I w. n.e. miasto zyskało nowy, monumentalny charakter. Za panowania Antoninów wybudowano w Luni amfiteatr mogący pomieścić nawet 7 tysięcy widzów. W III w. n.e. jeden z obywateli niejaki Eutichiano został wybrany na papieża, miasto natomiast stało się znaczącą diecezją.

WYKOPALISKA Z POLSKIM AKCENTEM

Wykopaliska na terenie Luni miały miejsce w XIX i XX wieku. Ubiegły wiek przyniósł także polski akcent w postaci rekonstrukcji budowli i planów antycznego miasta. Są one dziełem naszych rodzimych architektów, przede wszystkim mojego dziadka. Dzisiaj dom służący za centrum naukowe archeologów pozostaje zamknięty. Nie ma sklepu z najpyszniejszą na świecie focaccią, a melodie dobiegające z dzwonnic górskich kościołów zastąpił automat. Moja włoska towarzyszka zabaw wśród ruin dawno wyrosła i wychowuje własne dziecko. Pozostały natomiast intensywny zapach rozmarynu, a przede wszystkim Muzeum i Park Archeologiczny. Gorąco polecam wycieczkę do Luni.

MUSEO NAZIONALE PARCO ARCHEOLOGICO DI LUNI
Via Appia 9, Luni (SP)
Park i Muzeum są czynne od wtorku do niedzieli od 8:30 do 19:30
Amfiteatr pozostaje otwarty od środy do niedzieli w godzinach od 10:00 do 13:00 i pd 15:00 do 18:00                                    Bilety wstępu: 5 € normalny i 2 ulgowy, poniżej 18 roku życia wejście bezpłatne

A presto!

Ania